Bəzi liderlər ölkəni idarə edir, bəziləri isə ölkənin tarixində yeni səhifə açırlar. Liderliyin əsl mənası da məhz burada üzə çıxır: qarşıya qoyulan məqsədləri yalnız siyasi şüarlara çevirməmək, onları zamanın sınağından keçirərək gerçəkliyə çevirmək.
Azərbaycanın son iyirmi ildən artıq siyasi tarixinin ən mühüm xüsusiyyətlərindən biri cənab Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə ölkənin dövlətçilik modelinin ardıcıl şəkildə möhkəmləndirilməsi, Azərbaycanın beynəlxalq mövqelərinin gücləndirilməsi və milli maraqların daha qətiyyətlə müdafiə olunmasıdır.
Ölkə başçısının siyasi fəaliyyətinə nəzər salanda bir məqam xüsusilə diqqət çəkir: onun siyasətində dövlət maraqları ilə milli məqsədlər bir-birindən ayrılmır. Bu xətt zaman-zaman müxtəlif çağırışlarla üzləşsə də, əsas istiqamət dəyişməyib – güclü Azərbaycan, müstəqil qərar qəbul edən Azərbaycan və öz gələcəyini özü müəyyənləşdirən Azərbaycan.
Bu siyasətin ən böyük tarixi nəticəsi isə 2020-ci ilin Vətən müharibəsi və sonrakı proseslərlə bağlıdır.
Otuz ilə yaxın davam edən işğal dövründə Qarabağ məsələsi Azərbaycan xalqının yaddaşında yalnız siyasi problem deyildi. Bu, həm də yarımçıq qalmış bir tarix, yurd həsrəti, ata-baba torpaqlarına qayıtmaq arzusu idi. 2020-ci ilin payızında Azərbaycan Ordusunun qazandığı Qələbə bu tarixin istiqamətini dəyişdi. Şuşanın azad olunması isə həmin Qələbənin mənəvi və siyasi zirvəsinə çevrildi.
Bu gün Qarabağda aparılan genişmiqyaslı quruculuq işləri artıq başqa bir mərhələnin başlanğıcını göstərir. İşğaldan azad edilmiş ərazilər yalnız yenidən qurulmur; orada yeni şəhərlər, kəndlər, yollar, məktəblər, xəstəxanalar və müasir yaşayış məkanları formalaşır. Böyük Qayıdış ideyası beləcə siyasi ifadədən real həyat hadisəsinə çevrilir.
Liderliyin başqa bir mühüm göstəricisi isə ölkənin yalnız hərbi-siyasi deyil, iqtisadi və geosiyasi imkanlarını da genişləndirməkdir.
Azərbaycanın enerji layihələri, Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat marşrutlarında fəal iştirakı, Orta Dəhlizin inkişafında artan rolu ölkəni regionun mühüm iqtisadi və logistika mərkəzlərindən birinə çevirən amillərdəndir. Bakı-Tbilisi-Ceyhan, Cənub Qaz Dəhlizi, TANAP və TAP kimi layihələr Azərbaycanın enerji xəritəsindəki yerini möhkəmləndirməklə yanaşı, ölkənin siyasi çəkisini də artırıb.
Bu mənada cənab İlham Əliyevin siyasətinin fərqləndirici cəhətlərindən biri də uzunmüddətli düşüncədir. Çünki dövlət quruculuğu yalnız bu günün problemlərini həll etmək deyil, sabahın imkanlarını indidən yaratmaqdır.
Azərbaycanın Türk dünyası ilə münasibətlərinin inkişafı da bu siyasətin mühüm istiqamətlərindən biridir. Azərbaycanın türk dövlətləri arasında artan nüfuzu, nəqliyyat və enerji layihələrindəki mövqeyi, Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində fəallığı ölkənin regional çəkisini daha da artırır.
Bütün bunların arxasında isə bir siyasi fəlsəfə dayanır: Azərbaycan öz tarixinin obyektinə deyil, subyektinə çevrilməlidir.
Bu fikir xüsusilə son illərin hadisələri fonunda daha aydın görünür. Azərbaycan artıq regionda baş verən prosesləri yalnız izləyən dövlət deyil. Ölkə həm regional, həm də qlobal səviyyədə müxtəlif proseslərin formalaşmasına təsir göstərən aktorlardan biridir.
Cənab İlham Əliyevin siyasi portretini yalnız bir dövrün hadisələri ilə izah etmək mümkün deyil. Onun fəaliyyətinin əsas xüsusiyyəti müxtəlif istiqamətləri vahid dövlətçilik xəttində birləşdirməsidir: ordu quruculuğu, iqtisadi inkişaf, enerji siyasəti, diplomatiya, nəqliyyat dəhlizləri, Qarabağın bərpası və Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzunun artırılması.
Əslində liderliyin ən böyük göstəricisi də budur: dövlətin imkanlarını yalnız qorumaq deyil, onları genişləndirmək.
Bu gün Azərbaycan dünyada öz sözünü deyən, milli maraqlarını qorumaq imkanına malik, müstəqil xarici siyasət yürüdən və gələcəyə böyük iddialarla baxan dövlət kimi tanınır. Bu mənzərənin formalaşmasında Prezident İlham Əliyevin siyasi iradəsi və uzunmüddətli strategiyasının mühüm rolu var.
Tarix isə liderlər haqqında ən obyektiv qiyməti zaman keçdikcə verir.
Bu gün üçün görünən həqiqət ondan ibarətdir ki, cənab İlham Əliyevin prezidentliyi Azərbaycan dövlətçiliyinin mühüm dönüş mərhələlərindən biri kimi artıq ölkənin müasir tarixində özünəməxsus yer tutub.
Bir zamanlar xəritədə yalnız adı qalan şəhərlərə, kəndlərə bu gün həyat qayıdır.
Bir zamanlar həsrətlə danışılan Şuşada bayrağımız dalğalanır.
Bir zamanlar yalnız arzusu ilə yaşanan Böyük Qayıdış artıq gerçəkliyə çevrilir.
Bəlkə də bir liderin tarix qarşısındakı ən böyük imtahanı məhz budur – xalqın arzularını dövlət siyasətinə, dövlət siyasətini isə tarixi nəticəyə çevirə bilmək.
Azərbaycanın yeni tarixində cənab İlham Əliyevin siyasi fəaliyyətini fərqləndirən əsas məqam da məhz bu nəticələrdə görünür.
Və tarix yazılmağa davam edir.
Əziz Ələkbərli,
Milli Məclisin deputatı,
Qərbi Azərbaycan İcması
İdarə Heyətinin sədri
