“Kənd təsərrüfatında süni intellektin tətbiqi: nəticələr və perspektivlər” mövzusunda Milli Məclisdə keçirilən ictimai dinləmədə deputat Razi Nurullayev çıxış edib.
Deputat bildirib ki, ölkədə kənd təsərrüfatı ilə bağlı çox proqramlar qəbul olunsa da, nəticələr hələ də arzu olunan səviyyədə deyil. Onun sözlərinə görə, Azərbaycan torpaq ehtiyatlarına malik olmasına baxmayaraq, bir sıra ərzaq məhsullarının idxalından tam asılılıq aradan qalxmayıb.
Razi Nurullayev qeyd edib ki, sual yaranır: bu qədər proqramlara və süni intellekt tətbiqlərinə baxmayaraq, niyə ölkə bazarında kartof, soğan və buğda kimi məhsulların qiymətində tez-tez dalğalanmalar baş verir. Deputat hesab edir ki, əsas problemlərdən biri kənd təsərrüfatında sistemli və uzunmüddətli planlaşdırmanın tam formalaşmamasıdır.
O vurğulayıb ki, hazırda minlərlə hektar torpaq ya ümumiyyətlə əkilmir, ya da aqrar strategiyaya uyğun şəkildə istifadə olunmur. Fermerlər isə bazarda bir il əvvəl bahalaşan məhsulu əkir, nəticədə bəzi illər məhsul bolluğu yaranaraq qiymətlər düşür, digər illərdə isə həmin məhsulun çatışmazlığı səbəbindən idxaldan asılılıq artır. Deputat bunu planlı istehsal deyil, təsadüfi istehsal modeli kimi qiymətləndirib.
Razi Nurullayev süni intellekt əsaslı 30 modul üzrə xidmətlərin tətbiqinin nəzərdə tutulmasını müsbət qiymətləndirsə də, bu xidmətlərin bütün fermerlər üçün əlçatan olub-olmaması məsələsini qaldırıb. Onun sözlərinə görə, bölgələrdə sadə fermerlərin əksəriyyəti bu rəqəmsal xidmətlərdən istifadə edə bilmir və təqdimatlarda göstərilən imkanlar kənddə yaşayan fermerlərə çatmır.
Deputat həmçinin torpaq sahələrinin həddindən artıq xırdalanmasının da ciddi problem olduğunu bildirib. Onun fikrincə, parçalanmış torpaq sahələri ilə yüksək məhsuldarlıq əldə etmək və texnologiyaların tətbiqini genişləndirmək çətinləşir.
O qeyd edib ki, dünyanın inkişaf etmiş aqrar ölkələrində böyük təsərrüfat strukturları və korporativ kənd təsərrüfatı modeli formalaşıb. Azərbaycanda isə aqroparkların, aqrar korporasiyaların və kooperativ təsərrüfatların daha geniş şəkildə yaradılmasına ehtiyac var və pay torpaqları olan vətəndaşların bu prosesə cəlb edilməsi vacibdir.
Deputat əlavə edib ki, torpağı olan ailələrin ünvanlı dövlət sosial yardımı ala bilməməsi də sosial baxımdan problemlər yaradır. Onun sözlərinə görə, bəzi hallarda torpaq sahəsi ailənin dolanışığını təmin etmir və bu sahədə Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi ilə Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi arasında daha güclü koordinasiya qurulmalıdır.
Razi Nurullayev bildirib ki, süni intellekt texnologiyaları bu sahədə məlumatların analizini və qərar qəbuletmə prosesini avtomatlaşdırmaqla daha səmərəli idarəetməyə kömək edə bilər.
İstəsən, bu mətni sayt üçün daha qısa xəbər formatında və ya Facebook/TikTok paylaşımı üçün daha cəlbedici formada da hazırlaya bilərəm.
